الملا فتح الله الكاشاني

7

تفسير كبير منهج الصادقين في الزام المخالفين ( فارسي )

ثوابى كنيد كه از براى شما مدخر است يعنى كسب عمل صالح كنيد تا بسبب آن به ثواب مدخر فايز شويد و يا طلب ولد كنيد چه اقتناء ولد صالح تقديم ثواب عظيمست و يا زن صالحه بنكاح در آريد تا فرزند شايسته و خجسته از او پيدا شود و از حضرت رسالت ( ص ) منقولست كه اذا مات المؤمن انقطع عمله الا من ثلاثة ولد صالح يدعوا له و صدقة جارية بعده و علم ينتفع به بعد موته يعنى چون مؤمن فوت شود عمل او منقطع گردد مگر از سه چيز فرزند صالح كه از براى او دعا كند و صدقه جاريه كه از او مانده باشد مانند قناطر و اشجار مثمره و امثال آن كه مردمان از آن منتفع شوند و علمى كه مردمان از آن منتفع شوند و گفته‌اند معنى آنست كه آن فرزندى كه نميماند براى خود از پيش بفرستيد تا شفيع شما باشد و در تهيه و اصلاح منزل شما كوشد پيش از رفتن شما به آن و لهذا در دعاى ميت كه طفل باشد واقع شده اللهم اجعله لى و لابويه فرطا و فرط كسى است كه اهل كاروان قبل از رسيدن به منزل او را پيش بفرستند تا از براى ايشان ترتيب منزل كند و آب را حاضر سازد و تصفيه آن منزل نمايد از خس و خاشاك و آن را پاك و پاكيزه سازد و نيز از آن حضرت مأثور است كه من قدم ثلاثة من الولد لم تمسه النار الا بتحلة القسم هر كه سه فرزند او پيش از او فوت شود در دوزخ نماند الا به مقدار تحليل قسم حق سبحانه فى قوله لأَمْلأَنَّ جَهَنَّمَ مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ و گفته‌اند كه تحلة القسم كنايه است از قلت مكث او در آتش و مجاهد گفته كه مراد از * ( قَدِّمُوا لأَنْفُسِكُمْ ) * آنست كه ياد نام خدا كنيد در ابتداى وطى يعنى بكلمهء جليلهء بسم اللَّه الرحمن الرحيم مترنم شويد و يا در حين وطى بدعا مشغول شويد و از رسول ( ص ) مرويست كه هر كه در حين خلوت با حلال خود بگويد بسم اللَّه اللهم جنبنى الشيطان و جنب الشيطان ما رزقتنا اگر فرزند آيد شيطان به او مضرة نرساند و وسوسه نتواند كرد * ( وَاتَّقُوا اللَّه ) * و بترسيد از خداى در مخالفت امر او يعنى از عذاب او محترز شويد به جهت اجتناب از معاصى * ( وَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ مُلاقُوه ) * و بدانيد كه شما رسندگانيد به خدا يعنى بجزاى آنچه از پيش ميفرستيد از خير و شر نزد خدا پس متردد شويد به آنچه به آن مفتضح نشويد و سبب رستگارى و فوز شما شود و گويند مراد از ملاقات عرض بندگان است بر خداى كما قال اللَّه تعالى عُرِضُوا عَلى رَبِّكَ صَفًّا و بر هر تقدير اضافه ضمير بخداى بر سبيل مجاز است چه صحيح نيست حمل لقاء بر رؤيت زيرا كه لفظ لقا بر معانى مختلفه واقع مىشود كما يق ( لقى جهدوا القى جماعة ) پس نص نباشد در رؤيت و ديگر آنكه در آيه اثبات لقا است مر جميع عباد را و اين خلاف مذهب تشبيه و اهل سنت است * ( وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ ) * و مژده ده گروندگان را كه كاملاند در ايمان بكرامت و نعيم دايم حق سبحانه به اين كلام سيد انام ( ص ) را امر كرده كه نصيحت امت كند و بشارت دهد كسانى را كه تصديق او نموده‌اند و امتثال اوامر